You are here

Studijska posjeta Sloveniji u okviru projekta DUALMON

08/10/2021

U okviru projekta DUALMON – Jačanje kapaciteta za sprovođenje dualnog obrazovanja u crnogorskom višem obrazovanju organizovana je studijska posjeta višim stručnim školama u Sloveniji u kojoj je učestvovao  dvadesetijedan predstavnik institucija visokog obrazovanja iz Crne Gore (Univerzitet Crne Gore, Ministarstvo prosvjete, nauke, kulture i sporta, Agencija za kontrolu i obezbjeđenje kvaliteta visokog obrazovanja) i privrede (Privredna komora i preduzeća: Voli Trade doo, Hotelska grupa Montenegro Stars, Crnogorska plovidba A.D.). Tokom šestodnevne posjete učesnici su bili u prilici da se upoznaju sa funkcionisanjem Sistema dualnog obrazovanja u višem obrazovanju Slovenije kroz obilazak pet viših škola/koledža u Mariboru, Bledu i Ljubljani iz oblasti šumarstva i ugostiteljstva i turizma koje funkcionišu po sistemu dualnog obrazovanja. Osim prezentacije rada i funkcionisanja škola, učesnici su bili u prilici da vide kako izgleda praksa u školama domaćinima. Svi domaćini su rekli da je ovaj vid obrazovanja u velikoj mjeri doprinio većoj zapošljivosti njihovih studenata jer su školski programi bazirani na potrebama industrije, naročito u poređenju sa učinkom studenata koji pohađaju škole koje rade po tradicionalnom metodu. Učesnici su takođe imali prilike i da čuju više o dualnom obrazovanju i iz ugla Profesionalne asocijacije slovenačkih viših stručnih koledža, Instituta Republike Slovenije za stručno obrazovanje i obuku, kao i Agencije za obezbjeđenje kvaliteta u višem obrazovanju Slovenije. Ove institucije su učesnicima prezentovale svoje uloge u dualnom sistemu obrazovanja, iskustva, izazove sa kojima se suočavaju i rješenja do kojih su do došli.

Projektni partner FH Joanneum Graz, drugi po veličini koledž višeg obrazovanja u Austriji, je iskoristio ovu posjetu da ukratko predstavi iskustva u implementaciji dualnog obrazovanja u visokom obrazovanju na primjeru njihove institucije. FH JOANNEUM nudi 49 studijskih programa iz različitih oblasti, kao što su: biznis, tehnologija, dizajn, mediji, arhitektura, zdravstvene usluge. Programi su interdisciplinarni i orjentisani na praktični i projektni rad.

Ispred Privredne komore Crne Gore učesnici u studijskoj posjeti su bili prof. dr Mladen Perazić, direktor Sektora za obrazovanje i kvalitet, i Sandra Perić, samostalna savjetnica u Sektoru za projekte, koordinatorka projekta.

Osnovni cilj projekta je poboljšanje kompetencija studenata visokog obrazovanja u Crnoj Gori kroz razvoj generičkog modela dualnog obrazovanja (model DUALMON) i pravnog okvira za uvođenje dualnog obrazovanja a sa ciljem pružanja podrške različitim potrebama i interesima: studenata, kompanija i institucija visokog obrazovanja u zemlji, kao i davanje preporuke za sprovođenje dualnog obrazovanja u cijeloj Crnoj Gori. Projektni konzorcijum se sastoji od dvanaest partnera iz četiri zemlje: Crna Gora, Srbija, Slovenija i Austrija. Partneri su univerziteti, državne institucije koje se bave obrazovanjem i kompanije koje su spremne da učestvuju u pilot programu uvođenja dualnog obrazovanja. Uloga Privredne komore u ovom projektu će biti da pruži podršku u svim projektnim aktivnostima, naročito prilikom angažovanja privrednih subjekata, identifikacije njihovih potreba kroz analizu upitnika koji će biti poslati različitim industrijskim sektorima, organizaciji događaja na temu dualnog obrazovanja, aktivno učešće u kreiranju generičkog modela dualnog obrazovanja, davanje preporuka za izmjenu legislative zasnovanim na analizi odgovora dobijenih od privrednika, kao i kroz sve ostale projektne aktivnosti gdje bude prepoznata potreba za uključivanje Komore.

U Evropi je uvođenje dualnog obrazovanja najnoviji trend u savremenom obrazovanju. Uglavnom je karakterističan za primijenjene nauke i radi se u malim grupama, do 20 studenata. Studenti provode 50% vremena učeći teoriju na fakulktetu i 50% radeći u kompanijama gdje ih obučavaju mentori zaduženi posebno za njih. Sličan projekat je već završen u Srbiji a trenutno je u toku njegovo sprovođenje u Bosni i Hercegovini. U cilju realizacije ovog projekta, predvidjeno je da se upodobe zakonska rešenja i definiše organizacija sistema.  Paralelno sa radom na legislativi, radiće se analiza prakse u drugim zemljama koje su već uvele ovaj sistem (Austrija, Slovenija, Srbija, Bosna i Hercegovina, idr.), nakon čega će Crna Gora razviti generički model dualnog obrazovanja a zatim će fakulteti razviti svoje kurikulume za one smjerove koje identifikuju kao pogodne za to. Nakon toga će otpočeti realizacija studija po ovom modelu.